Volop kansen in export: ‘We laten miljarden liggen’

Volop kansen in export! Nederland is een handelsland en behoort tot de grote exportlanden in de wereld. Een derde van de nationale inkomsten komt uit export en er is ruimte voor groei. Maar lang niet iedere ondernemer durft de grens over. WTC-directeur Evert Jan Schouwstra noemt het terecht, ondernemer en tv-persoonlijkheid Annemarie van Gaal spreekt van onnodige koudwatervrees.

“Just do it!” Dat zegt Annemarie van Gaal als het gaat over exporteren. “Het is eigenlijk best gemakkelijk.” 1 op de 9 Nederlandse ondernemers biedt goederen of diensten aan in het buitenland, maar dat aantal kan volgens Van Gaal flink omhoog. “Een kwart van de ondernemers droomt ervan om internationaal te ondernemen.”

Te voorzichtig

Hoe komt het dan dat Nederlandse ondernemers, ondanks de vele kansen die er liggen, de stap naar het buitenland niet zetten? “We zijn een beetje te voorzichtig geworden. Misschien wel door alle bureaucratie in eigen land, en de ellendige gevolgen als er iets misgaat.”

Hoewel dus lang niet alle ondernemers met ambitie de stap daadwerkelijk zetten, is Van Gaal overtuigd van hun kunnen. “Nederlandse ondernemers raken niet in paniek als er iets onverwachts gebeurt. En ze passen zich gemakkelijk aan, aan andere culturen en gewoontes.”

Voor de stap naar het buitenland bestaat geen perfect moment, denkt zij. De coronacrisis is voor export dan ook niet direct een belemmering. “Het is net als met beleggen; je moment van instappen is niet zo belangrijk of beslissend als je het over een langere periode bekijkt.”

Onderscheidend vermogen

Evert Jan Schouwstra vindt het niet zo erg dat er enige terughoudendheid heerst. “Voorzichtigheid is geboden. Van de ondernemers die starten met exporteren, valt 60% binnen 3 jaar weer af. Dat zijn best schokkende cijfers vind ik. De start is dan heel enthousiast, maar de werkelijkheid valt tegen. Het duurt vaak een jaar of 2, 3 voor je resultaat ziet. Bij export heb je een lange adem nodig.”

Schouwstra wil de stap naar het buitenland blijven aanmoedigen. “We kunnen groeien op dit gebied. Ik denk dat het reëel is dat 15% van de ondernemers exporteert. Maar ik wil waken voor te veel opportunisme. Denk je aan het buitenland? Onderzoek dan de markt en wees kritisch op jezelf. Maakt jouw dienst of product echt het verschil? Dan kun je de stap wagen. Onderscheidend vermogen is alles. Anders zitten ze in het buitenland echt niet op je te wachten.”

Als directeur van World Trade Center Leeuwarden ziet Schouwstra van alles voorbijkomen. “Mensen die in een nichemarkt ongelooflijk succes hebben zo gauw ze een buitenlandse markt betreden. Prachtig. Maar ook bedrijfjes met enorme pretenties die bijvoorbeeld de Zuid-Amerikaanse markt op willen terwijl ze nog niet over de middelen beschikken om een vliegticket die kant op te bekostigen. Dan denk ik, alsjeblieft, zorg nou eerst dat je in Nederland je boterham kunt verdienen en wat vet op de botten hebt voordat je de stap naar het buitenland zet.”

Kansen dichtbij

Volgens Schouwstra is níet exporteren voor sommige ondernemers het verstandigste besluit dat ze kunnen nemen. En ook Van Gaal snapt dat een buitenlands avontuur niet voor iedereen is weggelegd. “Natuurlijk. Als je geen hemelbestormersmentaliteit hebt, dan begrijp ik dat. Maar als je de hemel wilt bestormen, dan is Nederland klein als markt en kom je pas echt tot wasdom met een grotere markt. De wereld bijvoorbeeld.”

Terwijl Van Gaal groot denkt, leggen de meeste van haar collega-ondernemers de aandacht op het buitenland dichtbij. “We zijn natuurlijk goed in export naar en handel met de omliggende landen zoals Duitsland, België en Frankrijk, maar we laten vooral kansen liggen in landen waar je minder snel aan denkt.”

Cijfers bevestigen Nederlands succes in nabijgelegen landen. Zo verdienden Nederlandse ondernemers in 2018 ruim 262 miljard euro aan export en kwam ruim de helft van dat bedrag uit respectievelijk Duitsland, België en Frankrijk.

In Frankrijk is volgens Schouwstra nog veel groei mogelijk. “We lopen vaak om de Fransen heen. Daardoor laten we miljarden aan business liggen. We laten ons afschrikken door de taal. Op scholen moet de focus weer meer liggen op Frans en Duits. Spaans is populair, maar wij handelen veel minder met Spaanstalige landen.”

Kansen in Afrika

Verder weg ziet Van Gaal kansen in Afrika. “Ik noem als voorbeeld altijd Ghana: Een democratisch land, met een goede ondernemerscultuur en een opkomende economie. Iedereen spreekt Engels en Nederlanders hebben er een goede naam. Een vliegticket is niet zo duur, ga er gewoon eens heen.”

Schouwstra noemt Latijns-Amerika en, net als van Gaal, Afrika als kansrijke optie voor export. “Afrika wil veel meer zelfvoorzienend zijn. Dit betekent veel ontwikkeling in de landbouw, bloemenhandel en zeker in de zuivelindustrie. Ik zie dan vooral kansen voor Nederlandse ondernemers in de technologie voor deze sectoren. Er is nu nog relatief weinig productie, maar er is behoefte aan hardware, software en kennis. Bij uitstek zaken waarin Nederland een rol kan pakken.”

Tips bij export

Wil je producten of diensten gaan exporteren ? Lees dan de onderstaande tips van Van Gaal en Schouwstra.

3 tips van Annemarie van Gaal
  1. Zoek betrouwbare partners in veelbelovende gebieden in de wereld waar de middenklasse in opkomst is.
  2. Zoek niet enkel naar een groot bedrijf als partner. Een klein of middelgroot familiebedrijf past vaak beter. Hun toewijding is net zo groot als die van jou.
  3. Onderneem maatschappelijk verantwoord. Heb aandacht voor de wereld en het welzijn van mensen. Je wilt niet afgerekend worden omdat je mensen uitbuit of de natuur in een ver land vernietigt. Ik ben ervan overtuigd dat mensen bereid zijn iets extra’s te betalen wanneer een product zonder offers is geproduceerd. Bijvoorbeeld chocolade van Tony Chocolonely of Yumeko dekbedden.
3 tips van Evert Jan Schouwstra
  1. Breng je een product in het buitenland op de markt? Bereid je dan voor op de strengste eisen. Als je product voldoet aan de eisen in Duitsland, kan het eigenlijk nergens misgaan.
  2. Maak een SWOT-analyse. Of laat er 1 maken door een onafhankelijk adviseur. Wees eerlijk over je eigen zwaktes. Alleen zo kun je uiteindelijk onderscheidend zijn. Maakt jouw product het verschil? Dan kun je overal een markt vinden.
  3. Zorg voor een goed netwerk. Bijvoorbeeld via WTC. In 90 landen zijn 750.000 bedrijven uit de particuliere en publieke sector lid. Via een goed netwerk kom je in het buitenland sneller in gesprek.

Lees hier het artikel op de website.

Bron: Kamer van Koophandel

Auteur: Rinke den Os

Laat een reactie achter